2006/Sep/23

คุณเคยได้ยินชื่อ John Doe ไหมครับ คนที่เคยดูหนังพวกสืบสวนสอบสวนคงเคยได้ยินกันมาบ้าง รวมถึงเคยมีหนังชื่อ Meet John Doe ที่กำกับโดย Frank Capra และแสดงโดย Gary Cooper ด้วย แล้วนาย John Doe นี้คือใครกัน



John Doe เป็นชื่อที่ใช้กันมากในอเมริกาครับ โดยปรกติแล้ว จะหมายถึง บุคคลที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการกระทำผิดกฎหมาย โดยที่บุคคลนั้น ไม่มีหลักฐานที่จะแสดงถึงสถานะของตัวตนอย่างชัดเจน หรือพูดง่าย ๆ ก็คือ คนที่ไม่มีที่มาชัดเจนนั่นเอง และโดยปรกติแ้ล้วจะใช้กับผู้ชายครับ ส่วนผู้หญิงจะใช้ Jane Doe และเด็กมักใช้ Baby Doe
เช่นหากมีการพบศพ ๆ หนึ่งโดยที่ไม่มีอะไรจะระบุชื่อของศพ ๆ นั้นจะถูกเรียกว่านาย John (Jane, Baby) Doe ไปก่อน จนกว่าจะมีการพิศูจน์เป็นอื่น หรือหากมีการจับคุมบุคคลได้คนหนึ่งแต่ไม่อาจจะทราบชื่อของคน ๆ นั้นได้ คน ๆ นั้นก็จะถูกเรียกว่า John Doe ไปก่อนจนกว่าจะรู้ชื่อจริงครับ
น่าประหลาดที่ชื่อนี้เองไม่สามารถค้นหาที่มาได้อย่างชัดเจนว่า ใครเป็นคนเริ่มใช้ชื่อนี้ในกระบวนการยุติธรรม (หรือแม้แต่ในวรรณกรรม) แต่ตัวอย่างที่รู้จักกันดีว่ามีการใช้ชื่อนี้ในวงการกฎหมายได้่ถูกพบใน
Sir William Blackstone’s Commentaries on the laws of England of 1765-69 ในช่วง คศ.18 แต่ยังพบว่าใน Oxford English Dictionary editor ฉบับปี 1695 ก็มีการลงความหมายของชื่อนี้ไว้แล้ว - “To prosecute the suit, to witt John Doe And Richard Roe”. ซึ่งชื่อ Richard Roe ก็จะสามารถสืบค้นไปได้ถึง ยุคของพระเจ้า Richard ที่ 3 ในคศ.14 เลยทีเดียว
แต่อย่างไรก็ดี สุดท้ายแล้ว ก็ยังไม่สามารถสรุปได้อยู่ดีครับว่า ชื่อนี้ได้มีที่มาจากไหน แค่คาดกันว่า ชื่อ John คงถูกใช้เพราะเป็นชื่อสามัญที่ค่อนข้างโหลสำหรับผู้่ชาย ซึ่งนึกถึงเป็นชื่อ แรก ๆ เมื่อมีการพูดถึงชื่อบุคคลชาย แต่สำหรับ Doe (หรือ Roe) มีความหมายถึง สปี่ชี่กวางในแถบยุโรป ซึ่งก็เช่นกัน ไม่ทราบว่าทำไมถึงมีการเริ่มใช้นามสกุลนี้
อย่างไรก็ดี ชื่อ John Doe หรือ Richard Roe เป็นที่นิยมใช้ในสหรัฐอเมริกา หรืออังกฤษเป็นหลัก นอกจากนี้แล้วในประเทศต่าง ๆ ยังมีคำเรียกสำหรับบุคคลที่ไม่อาจระบุชื่อได้อีกมากมาย ลองมาดูกันเล่น ๆ กันเถอะ

Arabia Fulan (Arabic: فلان) (female equivalent: Fulanah, فلانة), Ellan (علان) as a partner. Majhoul (Arabic: مجهول)
Argentina Juan Pérez, Don Nadie, Fulano, Mengano, Zutano or Sultano.
Australia Fred Nerk, Joe Blow, Joe Bloggs, John Citizen, Joe Farnarkle, John Barry
Austria Hans Meier, Hans Maier, Hans Mayer, Max Muster(mann), Herr und Frau Österreicher
Belgium Jean Dupont, Jan Janssen, Jos Joskens, Duschmol, Duchien
Bosnia and Herzegovina Marko Markovic, Petar Petrovic, Sima Simic
Brazil Fulano (de Tal), Sicrano, Beltrano, João da Silva, Zé da Silva, Zé Ninguém.
Bulgaria Иван Иванов (Ivan Ivanov), лицето Х (the person X).
Canada G. Raymond (male/female, mostly on credit cards and ID, used as could be either an anglophone or francophone name), John Jones, Jos Bleau (Quebec, French adaptation of Joe Blow)
Chile Juan Pérez, Fulano de Tal, Perico de los Palotes
China 无名氏 (Pinyin: Wúmíng Shì, literally "Mr./Ms. No Name"); 某某List of common Chinese surnames with numbers, etc.) 赵大 (Pinyin: Zhào Dà, literally "Zhao Big"), 钱二 (Pinyin: Qián Èr, "Qian 2"), 孙三 (Pinyin: Sūn Sān, "Sun 3"), 张三 (Pinyin: Zhāng Sān, "Zhang 3"), 李四 (Pinyin: Lǐ Sì, "Li 4"), 王五 (Pinyin: Wáng Wǔ, "Wang 5"), ...; (using the Heavenly Stems) 某甲 (Pinyin: Mǒu Jiǎ, literally "a certain A"), 某乙 (Pinyin: Mǒu Yǐ, "a certain B"), 某丙 (Pinyin: Mǒu Bǐng, "a certain C"), ...; 小强小明... (Pinyin: Mǒu Mǒu, literally "so-and-so"); (using the
Colombia Fulano de Tal (probably from Arabic, Fulan), Pepito Pérez, Sultano, Mengano, Perencejo
Croatia Ivan Horvat, Pero Perić, N.N. ("Nepoznati Netko", trns. "Unknown someone")
Czech Republic Jan Novák, Karel Vomáčka, Franta Vopršálek
Denmark N.N.
Ecuador Juan Perez, Fulano, Sultano, Mengano
Estonia Jaan Tamm (male), Tädi Maali (an old female, literally "Aunt Maali")
Faroe Islands Miðalhampamaður
Finland Matti Meikäläinen (male/generic) and Maija Meikäläinen (female). Pihtiputaan mummo ("the Grandma/old lady from Pihtipudas") refers to the senior citizen not conversant in modern jargon or technical terminology, to whom things have to be explained clearly.
France Jean Dupont, Paul Martin, Monsieur Durand, Monsieur Untel/ Madame Unetelle, Monsieur/Madame X, Pierre-Paul-Jacques (even though those are three very common, typical distinct surnames, this is often said as a long uninterrupted string, as if an actual composed surname: "or" is added in the middle sometimes: "Pierre-Paul-ou-Jacques")
Germany Hans/Max/Otto and Erika Mustermann, Lieschen Müller, Otto Normalverbraucher, Meier/Müller/Schulze, NN
Greece Γιώργος Τάδε (male), Μαρία Τάδε (female), Τάδε Ταδόπουλος, ο Δείνα, ο Φούφουτος, Ένας Κάποιος, Γιάννης Φάλας
Guatemala Juan Pérez, Fulano, Sutano (or Zutano), Mengano, Perencejo
Hong KongMacau and 陳大文
Hungary Gipsz Jakab, Kovács János (John Smith), Jóska Pista, Gádoros Miska, Ló Béla, XY
Iceland Meðal-Jón, Meðal-Jóna, Jón Jónsson, Jóna Jónsdóttir
India Naamalum (Used in judicial purposes as well, for male, female and child alike) नामालुम (in Devnagri)
Indonesia Si Anu / Fulan
Iran Folani, Felani, Yaroo
Ireland Seán and Síle Citizen; Irish: Seán Ó Rudaí, from rud = thing
Israel Israel Israeli ישראל ישראלי and also Ploni פלוני and Almoni אלמוני (as a party to Ploni) or the latter combined to Ploni Almoni (taken from Ruth 4:1, where it is used in place of the actual name of Boaz's relative, whose name is omitted as he failed to perform his levirate duty).
Italy Mario Rossi, Pinco Pallino, Tal dei Tali, Tizio, Caio, Sempronio.
Japan 山田太郎 (Yamada Taro, a common male name), 山田花子名無しの権兵衛何野某土左衛門 (Dozaemon, a drowned corpse) (Yamada Hanako, a common female name), (Nanashi-no-Gombei, literally "Nameless So-and-So"), (Nanno Nanigashi),
Korea 홍길동 (洪吉童, Hong Gil-dong; male), 철수 (Cheol-soo, male), 영희 (Yeong-hee; female)
Latvia Jānis Bērziņš
Lebanon Majhoul (Arabic: مجهول), Folan (Arabic: فلان) (female equivalent: Folana, فلانة), Elan (علان) as a partner.
Lithuania Vardenis Pavardenis, Jonas Jonaitis, Petras Petraitis
Macedonia Петар Петровски
Malaysia Si Anu, Si Polan, Si Polan Bin Si Polan, Mat & Minah
Malta Joe Borg
Mexico Juan/Juanito Pérez, Fulano de Tal, Mengano, Perengano, Sultano
Netherlands Jan Modaal is used in a similar way to the English the Joneses, in particular referring to average wealth
Nepal Ram, Shyam, Hari, and other slangs such as Chamar, Ram Kumar Deshar, Sigdel, and Jyapu.
New Zealand Joe Bloggs, John Doe, Joe Blow
Norway N.N, Ola Nordmann, Kari Nordmann
Pakistan Falana (Male), Falani (Female). This is derived from the Persian equivalent
Paraguay Juan Pérez, Fulano de Tal, Sultano, Mengano, N.N.
Peru Juan Pérez, Fulano de Tal, Sultano, Mengano
Philippines Juan dela Cruz
Poland Jan Kowalski, Jan Nowak
Portugal Fulano, Sicrano, Beltrano, Zé Ninguém, Individo, Tipo, Gajo, Man (Méne)
Romania Ion Popescu
Russia Иванов Иван Иванович (Ivanov Ivan Ivanovich), Петров и Сидоров (Petrov and Sidorov), Вася Пупкин (Vasya Pupkin), имярек (old slavonic abbreviation of имя рекомое, that is "name to be spoken". Still usable; not a name, but a reference to a person, usually in context of filling in a form)
Serbia and Montenegro U legalnim poslovima, policija i sudstvo, koristi se termin NN lice. Svakodnevni ekvivalenti su: Petar Petrović, Pera Perić, Marko Marković.
Slovakia Jožko Mrkvička
Slovenia Janez Novak
South Africa Koos van der Merwe, Piet Pompies
Spain Fulano de Tal, Pepe Pérez, Pedro Pérez, Fulano, Fulanito, Mengano, Menganito, Perico de los Palotes, Fulanito de Tal, Menganito de Cual, Zutano, Zutanito, Sultano, Sultanito, Vicente García, Don Nadie, Juan Nadie. Without female equivalent
Sweden (Herr/Fru) Svensson, Medelsvensson for the average Swede; Kalle, Olle, Pelle, Nisse and Lisa are pretty common when a name is needed as an example.
Switzerland Herr und Frau Schweizer, Hans Meier, Hans Mustermann
Thailand นาย ก. (Nai Gor, literally Mr. Gor), นาง ก. (Nang Gor, literally Mrs. Gor). Note that ก. (Gor) is the first letter in Thai alphabet. Other people in the story are named after subsequent letters: ข (Kor, with high pitch) ค (Kor, with low pitch), etc.
Turkey Sarı çizmeli Mehmet Ağa, Ali Veli Konya
United Kingdom Joe Bloggs, John Smith. Also A N Other, R Punter.
Uruguay Fulano, Mengano; Juan Perez
USA John Doe, John Q. Public, Joe Blow, Joe Sixpack, John Smith
Vietnam Người dấu tên, Nguyễn Văn A (male), Nguyễn Thị B (female)

แม้แต่ในทางวรรณกรรม ก็พบชื่อ John Doe อยู่่บ่อยครั้งเมื่อตัวละครต้องการปกปิดที่มาของตัวเองโดยใ้ช้ชื่อนี้แทนชื่อจริง เช่นใน เรื่องMystery of the Man who was lost ในซี่รี่ของ ศจ.ออกัสตัส เอส.เอฟ.เอ็กซ์.ฟานดูเซ่น (The Thinking Machine) ของฌาคส์ ฟูเทรล ที่ตัวเอกต้องพยายามหาตัวตนของชายที่เสียความทรงจำที่ใช้ชื่อตอนเข้าพักในโรงแรมว่า John Doe
สรุปได้ว่า ชื่อนี้คงเป็นชื่อสามัญที่ใช้ได้ง่าย และมีที่มาจากประเทศอังกฤษ (ซึ่งเป็นประเทศแม่ของอเมริกา) จึงถูกใช้งานอย่างแพร่หลาย แต่ไม่สามารถสืบค้นไปถึงต้นตอผู้ใช้งานได้ แม้จะคาดว่าถูกเริ่มใช้ก่อนช่วง คศ.14 ก็ตาม ช่างเป็นชื่อง่าย ๆ ที่มีความลึกลับอะไรอย่างนี้

อ้างอิงจาก
- Greatest Films (www.filmsite.org and www.greatestfilms.org) -
- Wikipedia, the free encyclopedia
- World Wide Word

ปล. แย่แล้ว อัพเรื่องมีสาระเป็นกับเขาด้วย!

Comment

Comment:

Tweet


ขอบคุณมากๆครับ ความรู้ๆ
#4 by กฤษดา (118.175.72.194|118.175.72.194) At 2015-03-27 11:27,
อ๊า... ช่างเหมาะเจาะอะไรยังงี้ เมื่อวันก่อนดูซีเอสไอไป คนร้ายใช้ชื่อในการเข้าพักในโรงแรมว่า Fulana Perezกำลังสงสัยอยู่เลยว่ามีที่มาจากไหน เพิ่งมาได้ความกระจ่างจากบล็อกของท่านนี่เอง ขอบคุณมากนะคะ ไว้จะขอยืมข้อมูลไปใช้ในการแต่งฟิคบ้าง
#3 by naranjina At 2006-10-02 21:24,
#2 by romyen At 2006-09-29 16:44,
หนังสืบสวนต้องยกให้แม่เค้าแหล่ะ..ชอบจิงๆ
#1 by Maymaki At 2006-09-23 18:29,

Shinjo Sho
View full profile